दुष्काळग्रस्त 265 तालुक्यांतील 10वी-12वी विद्यार्थ्यांचे परीक्षा शुल्क माफ; SSC-HSC 2027 साठी मोठी सवलत

दुष्काळग्रस्त 265 तालुक्यांतील 10वी-12वी विद्यार्थ्यांचे परीक्षा शुल्क माफ; SSC-HSC 2027 साठी मोठी सवलत

Reading Time1 min
Words0
UpdatedWednesday, September 30, 2026
📑 Table of Contents

    👉 Key Takeaways

    • Preparing key points...
    दुष्काळग्रस्त 265 तालुक्यांतील 10वी-12वी विद्यार्थ्यांचे परीक्षा शुल्क माफ; SSC-HSC 2027 साठी मोठी सवलत
    महाराष्ट्रातील दुष्काळग्रस्त 265 तालुके

    दुष्काळग्रस्त 265 तालुक्यांतील 10वी-12वी विद्यार्थ्यांचे परीक्षा शुल्क माफ; SSC-HSC 2027 साठी मोठी सवलत

    फेब्रुवारी-मार्च 2027 मध्ये होणाऱ्या इयत्ता 10वी SSC आणि इयत्ता 12वी HSC परीक्षांसाठी दुष्काळग्रस्त 265 तालुक्यांतील विद्यार्थ्यांकडून परीक्षा शुल्क न घेता ऑनलाइन आवेदनपत्रे भरून घेण्याबाबत महत्त्वाची सूचना जारी करण्यात आली आहे.

    दुष्काळग्रस्त 265 तालुक्यांतील विद्यार्थ्यांचे परीक्षा शुल्क माफी 2027
    महत्त्वाची बातमी: दुष्काळग्रस्त 265 तालुक्यांतील इयत्ता 10वी आणि 12वीच्या विद्यार्थ्यांनी फेब्रुवारी-मार्च 2027 परीक्षेचा ऑनलाइन अर्ज भरताना परीक्षा शुल्क भरायचे नाही, अशा स्वरूपाची सूचना उपलब्ध पत्रात देण्यात आली आहे.

    दुष्काळग्रस्त विद्यार्थ्यांसाठी नेमका काय निर्णय झाला?

    दुष्काळाची परिस्थिती निर्माण झाल्यानंतर शासनाकडून संबंधित भागातील नागरिकांना विविध प्रकारच्या सवलती आणि उपाययोजना लागू केल्या जातात. त्यामध्ये विद्यार्थ्यांच्या शिक्षणाशी संबंधित खर्चाचाही विचार करण्यात आला आहे.

    25 सप्टेंबर 2026 रोजीच्या शासन निर्णयानुसार महाराष्ट्रातील 265 तालुके दुष्काळग्रस्त म्हणून निश्चित करण्यात आले आहेत. या निर्णयामध्ये दुष्काळग्रस्त भागातील शालेय व महाविद्यालयीन विद्यार्थ्यांच्या परीक्षा शुल्काबाबत सवलतीची तरतूद नमूद आहे.

    त्यानंतर महाराष्ट्र राज्य माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण मंडळाच्या 29 सप्टेंबर 2026 रोजीच्या सूचनेनुसार फेब्रुवारी-मार्च 2027 मधील इयत्ता 10वी SSC आणि इयत्ता 12वी HSC परीक्षांसाठी संबंधित विद्यार्थ्यांकडून पुढील आदेश येईपर्यंत परीक्षा शुल्क न घेता ऑनलाइन आवेदनपत्रे भरून घेण्याचे निर्देश देण्यात आले आहेत.

    एक महत्त्वाचा फरक: ही माहिती परीक्षा शुल्क न घेण्याबाबत आहे. म्हणजे ऑनलाइन अर्ज भरताना शुल्क आकारले जाणार नाही. याला आधी भरलेले शुल्क परत मिळण्याच्या प्रतिपूर्तीशी गोंधळू नये.

    ही सवलत कोणाला मिळणार?

    इयत्ता 10वी

    SSC 2027

    फेब्रुवारी-मार्च 2027 मधील माध्यमिक शालान्त प्रमाणपत्र परीक्षेसाठी पात्र विद्यार्थ्यांना शुल्क सवलत.

    इयत्ता 12वी

    HSC 2027

    फेब्रुवारी-मार्च 2027 मधील उच्च माध्यमिक प्रमाणपत्र परीक्षेसाठी पात्र विद्यार्थ्यांना शुल्क सवलत.

    दुष्काळग्रस्त क्षेत्र

    265 तालुके

    ही सवलत महाराष्ट्रातील निश्चित करण्यात आलेल्या दुष्काळग्रस्त 265 तालुक्यांपुरती लागू आहे.

    सवलतीचा लाभ घेण्यासाठी विद्यार्थ्यांनी काय करावे?

    विद्यार्थ्यांच्या दृष्टीने सर्वात महत्त्वाची बाब म्हणजे परीक्षा अर्जाची प्रक्रिया थांबवायची नाही. उपलब्ध सूचनेनुसार पात्र विद्यार्थ्यांची ऑनलाइन आवेदनपत्रे भरून घेण्याची कार्यवाही सुरू ठेवायची आहे आणि या प्रक्रियेत परीक्षा शुल्क आकारायचे नाही.

    1. आपला तालुका दुष्काळग्रस्त 265 तालुक्यांच्या यादीत आहे का ते तपासा.
    2. आपण फेब्रुवारी-मार्च 2027 च्या SSC किंवा HSC परीक्षेला प्रविष्ट होत आहात का ते पाहा.
    3. शाळा किंवा कनिष्ठ महाविद्यालयामार्फत ऑनलाइन आवेदनपत्राची प्रक्रिया पूर्ण करा.
    4. परीक्षा शुल्काबाबत संबंधित शाळा किंवा कनिष्ठ महाविद्यालयाकडून सूचना घ्या.
    5. अर्जाची प्रक्रिया पूर्ण झाल्याची नोंद किंवा उपलब्ध पावती/अर्ज तपशील जतन करून ठेवा.
    महत्त्वाचे: लेखातील सूचना दुष्काळग्रस्त 265 तालुक्यांतील SSC आणि HSC 2027 परीक्षेच्या शुल्काबाबत आहेत. इतर परीक्षांसाठी हीच सवलत आपोआप लागू आहे असे समजू नये.

    संपूर्ण महाराष्ट्रात परीक्षा शुल्क माफ आहे का?

    नाही. उपलब्ध निर्णय आणि मंडळाच्या सूचनेनुसार सवलतीचा संबंध दुष्काळग्रस्त म्हणून निश्चित केलेल्या 265 तालुक्यांशी आहे. त्यामुळे विद्यार्थी कोणत्या जिल्ह्यात आहे यापेक्षा त्याचा संबंधित तालुका या यादीत आहे का, हे तपासणे महत्त्वाचे आहे.

    उदाहरणार्थ, या यादीत बीड जिल्ह्यातील 11 तालुके आणि धाराशिव जिल्ह्यातील 8 तालुके नमूद आहेत. त्यामुळे एखादा विद्यार्थी जिल्ह्याच्या नावावरूनच पात्रता ठरवू नये; तालुक्याची नोंद तपासावी.

    दुष्काळग्रस्त 265 तालुक्यांचा जिल्हानिहाय आढावा

    उपलब्ध यादीमध्ये महाराष्ट्रातील विविध जिल्ह्यांतील एकूण 265 तालुक्यांचा समावेश आहे. खाली जिल्हानिहाय संख्या दिली आहे. विशिष्ट तालुक्याचे नाव तपासण्यासाठी वरील संपूर्ण यादीचा संदर्भ घेणे अधिक सोयीचे राहील.

    जिल्हानिहाय दुष्काळग्रस्त तालुक्यांची संख्या पाहा
    जिल्हा दुष्काळग्रस्त तालुके
    रायगड1
    रत्नागिरी3
    सिंधुदुर्ग8
    नाशिक10
    धुळे4
    जळगाव15
    नंदुरबार6
    अहिल्यानगर14
    पुणे8
    सोलापूर11
    सांगली4
    सातारा6
    कोल्हापूर6
    छत्रपती संभाजीनगर9
    जालना8
    बीड11
    लातूर10
    धाराशिव8
    नांदेड14
    परभणी9
    हिंगोली5
    बुलढाणा13
    अमरावती14
    अकोला7
    वाशिम6
    यवतमाळ16
    वर्धा7
    नागपूर14
    भंडारा3
    गोंदिया1
    चंद्रपूर12
    गडचिरोली2

    परीक्षा शुल्क माफी म्हणजे नेमकं काय?

    अनेकदा "शुल्क माफी" आणि "शुल्क प्रतिपूर्ती" हे शब्द एकाच अर्थाने वापरले जातात. मात्र या प्रकरणात उपलब्ध सूचनेचा शब्दशः अर्थ पाहणे महत्त्वाचे आहे.

    मंडळाच्या पत्रात दुष्काळग्रस्त तालुक्यांतील विद्यार्थ्यांची ऑनलाइन आवेदनपत्रे परीक्षा शुल्क न घेता भरून घेण्याबाबत निर्देश दिले आहेत. त्यामुळे फेब्रुवारी-मार्च 2027 परीक्षेचा अर्ज भरताना पात्र विद्यार्थ्यांकडून शुल्क आकारले जाणार नाही, असा या सूचनेचा मुख्य अर्थ आहे.

    म्हणजेच: आधी शुल्क भरायचे आणि नंतर शासनाकडून परतावा घ्यायचा, अशी प्रक्रिया या सूचनेत नमूद केलेली नाही. उपलब्ध निर्देश थेट परीक्षा शुल्क न घेण्याबाबत आहेत.

    10वी आणि 12वी विद्यार्थ्यांसाठी ही बातमी का महत्त्वाची?

    दहावी आणि बारावीच्या परीक्षा विद्यार्थ्यांच्या शैक्षणिक प्रवासातील महत्त्वाचा टप्पा आहेत. या काळात परीक्षा अर्ज, अभ्यास, शाळेतील उपस्थिती आणि इतर शैक्षणिक खर्च यांचा एकत्रित ताण पालकांवर असतो.

    दुष्काळग्रस्त भागातील कुटुंबांना आर्थिक अडचणींचा सामना करावा लागत असताना परीक्षा शुल्क न आकारण्याचा निर्णय विद्यार्थ्यांच्या अर्ज प्रक्रियेत काही प्रमाणात आर्थिक दिलासा देऊ शकतो.

    मात्र विद्यार्थ्यांनी फक्त शुल्क माफीची माहिती जाणून घेऊन थांबू नये. परीक्षा अर्जाची ऑनलाइन प्रक्रिया वेळेत आणि योग्य पद्धतीने पूर्ण करणेही तितकेच महत्त्वाचे आहे.

    दुष्काळग्रस्त विद्यार्थ्यांसाठी इतर कोणत्या सवलती आहेत?

    25 सप्टेंबर 2026 च्या शासन निर्णयात दुष्काळग्रस्त भागांसाठी केवळ विद्यार्थ्यांच्या परीक्षा शुल्काचाच विषय नाही. त्यामध्ये जमीन महसुलात सूट, पीक कर्ज पुनर्गठन, कृषी कर्जवसुलीस स्थगिती, कृषी पंपाच्या वीजबिलासंबंधी सवलत, रोजगार हमीची कामे वाढवणे, टँकरद्वारे पाणीपुरवठा, अन्नधान्य व्यवस्था, जनावरांसाठी चारा आणि जलसंधारणाच्या कामांसारख्या विविध उपाययोजनांचा उल्लेख आहे.

    SSC 2027 आणि HSC 2027 बाबत लक्षात ठेवण्यासारखे

    SSC 2027 इयत्ता 10वीच्या फेब्रुवारी-मार्च 2027 परीक्षेसाठी दुष्काळग्रस्त 265 तालुक्यांतील पात्र विद्यार्थ्यांना परीक्षा शुल्क न आकारण्याची सूचना.
    HSC 2027 इयत्ता 12वीच्या फेब्रुवारी-मार्च 2027 परीक्षेसाठीही त्याच प्रकारची शुल्कमाफीची सूचना.
    ऑनलाइन आवेदनपत्र विद्यार्थ्यांचे परीक्षा अर्ज ऑनलाइन पद्धतीने भरून घेण्याची कार्यवाही सुरू राहणार.
    265 तालुके सवलत महाराष्ट्रभर सर्व तालुक्यांना नसून दुष्काळग्रस्त म्हणून निश्चित केलेल्या 265 तालुक्यांना लागू.

    अर्ज करताना पालक आणि विद्यार्थ्यांनी कोणती काळजी घ्यावी?

    1. आपला तालुका अधिकृत दुष्काळग्रस्त यादीमध्ये आहे का ते तपासा.
    2. इयत्ता 10वी किंवा 12वीची परीक्षा फेब्रुवारी-मार्च 2027 मध्ये देणार असल्याची खात्री करा.
    3. ऑनलाइन परीक्षा आवेदनपत्र शाळा किंवा कनिष्ठ महाविद्यालयाच्या सूचनेनुसार भरून घ्या.
    4. परीक्षा शुल्क आकारले जात आहे का, याबाबत संस्थेकडून स्पष्ट माहिती घ्या.
    5. अर्जातील नाव, जन्मतारीख, विषय आणि इतर माहिती भरताना काळजी घ्या.
    6. अर्जाची प्रक्रिया पूर्ण झाल्यानंतर उपलब्ध नोंद, अर्ज क्रमांक किंवा पावती जतन करा.

    ही माहिती कुणासाठी विशेष उपयोगी आहे?

    ज्या विद्यार्थ्यांचे गाव किंवा तालुका दुष्काळग्रस्त घोषित करण्यात आला आहे आणि जे 2027 मध्ये दहावी किंवा बारावीची बोर्ड परीक्षा देणार आहेत, त्यांच्यासाठी ही सूचना विशेष महत्त्वाची आहे.

    विशेषतः ग्रामीण भागातील पालकांनी सोशल मीडियावरील अपूर्ण माहितीवर अवलंबून न राहता आपल्या शाळा किंवा कनिष्ठ महाविद्यालयाकडून परीक्षा अर्जाची सद्य प्रक्रिया समजून घ्यावी. कारण शुल्क न घेण्याचा निर्णय असला तरी ऑनलाइन आवेदनपत्र भरायची प्रक्रिया स्वतंत्रपणे पूर्ण करणे आवश्यक आहे.

    संबंधित SSC-HSC माहिती

    वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न

    दुष्काळग्रस्त विद्यार्थ्यांचे परीक्षा शुल्क माफ झाले आहे का?

    उपलब्ध सूचनेनुसार दुष्काळग्रस्त 265 तालुक्यांतील इयत्ता 10वी आणि 12वीच्या फेब्रुवारी-मार्च 2027 परीक्षेसाठी विद्यार्थ्यांकडून परीक्षा शुल्क न घेता ऑनलाइन आवेदनपत्रे भरून घेण्याचे निर्देश आहेत.

    ही सवलत कोणत्या परीक्षांसाठी आहे?

    फेब्रुवारी-मार्च 2027 मधील इयत्ता 10वी SSC आणि इयत्ता 12वी HSC परीक्षांसाठी.

    सवलत किती तालुक्यांना आहे?

    महाराष्ट्रातील दुष्काळग्रस्त म्हणून निश्चित केलेल्या एकूण 265 तालुक्यांसाठी ही सवलत लागू आहे.

    सर्व महाराष्ट्रातील 10वी-12वी विद्यार्थ्यांना परीक्षा शुल्क माफी आहे का?

    नाही. उपलब्ध सूचनेनुसार दुष्काळग्रस्त 265 तालुक्यांतील पात्र विद्यार्थ्यांसाठी ही सवलत आहे.

    परीक्षा शुल्क आधी भरून नंतर परत मिळणार आहे का?

    उपलब्ध निर्देश परीक्षा शुल्क न घेण्याबाबत आहेत. त्यामुळे ही सूचना थेट शुल्क न आकारण्याची आहे, प्रतिपूर्तीची नाही.

    ऑनलाइन परीक्षा अर्ज भरायचा आहे का?

    होय. सूचनेनुसार ऑनलाइन आवेदनपत्रे भरून घेण्याची प्रक्रिया परीक्षा शुल्क न घेता करण्यात येणार आहे.

    265 तालुक्यांची यादी कुठे पाहता येईल?

    या लेखातील संबंधित अंतर्गत लिंकवरून दुष्काळग्रस्त 265 तालुक्यांची यादी तपासता येईल.

    दहावीबरोबर बारावीलाही ही सवलत आहे का?

    होय. उपलब्ध सूचनेत इयत्ता 10वी SSC आणि इयत्ता 12वी HSC या दोन्ही परीक्षांचा स्पष्ट उल्लेख आहे.

    ही सूचना किती कालावधीसाठी आहे?

    उपलब्ध पत्रानुसार पुढील आदेश येईपर्यंत परीक्षा शुल्क न घेता आवेदनपत्रे भरून घेण्याचे निर्देश देण्यात आले आहेत.

    अधिकृत आधार

    दुष्काळग्रस्त 265 तालुक्यांची यादी आणि परीक्षा शुल्कासंबंधी माहिती महाराष्ट्र शासनाच्या 25 सप्टेंबर 2026 च्या शासन निर्णयाच्या आधारे तसेच महाराष्ट्र राज्य माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण मंडळाच्या 29 सप्टेंबर 2026 च्या सूचनेवर आधारित आहे.

    महाराष्ट्र राज्य माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण मंडळ: mahahsscboard.in

    दुष्काळग्रस्त तालुका यादी व संबंधित शासन निर्णय: महाराष्ट्र शासन, मदत व पुनर्वसन विभाग.

    JOIN OUR COMMUNITY

    Love What You Read?

    Discover AI tools, blogging tips, SEO strategies and the latest technology tutorials. Follow our blog and stay inspired with fresh ideas!

    Follow This Blog Fresh ideas. Useful tools. Smarter digital growth.
    📚

    Make the most of this guide

    Your reading companion

    ✦
    ◷ -- min read•📖 -- words
    Reading progress0%
    💬Was this guide useful?

    About the Author

    Pravin Zende
    Pravin Zende
    SEO Consultant • AI Researcher • Blogger

    Share This Article